Светиот Престол: Урбанистичкото планирање мора да се соочи со бездомништвото за да го промовира човечкото достоинство
Постојаната набљудувачка мисија на Светиот Престол при Обединетите нации ја нагласи важноста на справувањето со бездомништвото, со цел да се изградат одржливи градови што го промовираат човечкото достоинство и општото добро.
Потребно е да се реши проблемот со бездомништвото за да се создадат одржливи градови во кои сите ќе можат да напредуваат и да придонесуваат за општото добро, се наведува во пораката објавена на 28 јули 2026 година од Постојаната набљудувачка мисија на Светиот Престол при Обединетите нации.
„Постојаното бездомништво треба да ја вознемири совеста на меѓународната заедница“, се истакнува во соопштението.
„Секој заслужува место што може да го нарече дом, каде што може да гради односи, да го негува семејниот живот и целосно да учествува во својата заедница. Затоа домувањето не треба да се гледа само како стока или финансиски имот, туку како темел на општеството во служба на општото добро.“
Пораката беше упатена по повод Средбата на високо ниво на Генералното собрание на Обединетите нации во 2026 година за Новата урбана агенда, која се одржува во Њујорк и ја одбележува 10-годишнината од усвојувањето на овој документ. Новата урбана агенда претставува заедничка визија за одржлива иднина, насочена кон добро планирана и добро управувана урбанизација.
„Кога градовите се обликувани од солидарност, вклученост и грижа за оние на кои им е најпотребно, тие стануваат повеќе од места за живеење и работа. Тие стануваат места на средба, братство и надеж“, се наведува во пораката.
Бездомништвото го поткопува остварувањето на основните права
Постојаната набљудувачка мисија на Светиот Престол ја цитираше енцикликата Magnifica humanitas на папата Лав XIV, посветена на заштитата на човечката личност во времето на вештачката интелигенција, за да нагласи дека „развојот е навистина човечки кога ги става луѓето во центарот“.
Делегацијата истакна дека „овој принцип треба да го води спроведувањето на Новата урбана агенда во претстојната деценија“.
Потоа, Мисијата посочи дека една од најтешките „навреди на човечкото достоинство“ во контекст на урбаниот развој е токму бездомништвото.
„Да се нема дом значи многу повеќе од недостиг на засолниште. Тоа значи лишеност од безбедност, стабилност, приватност и чувство на припадност“, се објаснува во соопштението. „Бездомништвото ја поткопува можноста за остварување на многу основни човекови права и често ги заробува поединците и семејствата во кругови на исклученост и сиромаштија.“
Да се решат корените на бездомништвото
Делегацијата на Светиот Престол ги охрабри градовите и државите повеќе да инвестираат „во достапно и соодветно домување, како и во интегрирани социјални услуги“. Истовремено повика да се решаваат и основните причини за бездомништвото, меѓу кои се „сиромаштијата, невработеноста, зависностите, проблемите со менталното здравје, распаѓањето на семејствата, раселувањето и конфликтите“.
Ова, според пораката, треба да се прави преку „значајно учество на локалните заедници, граѓанското општество, верските организации“, како и на луѓето што самите искусиле бездомништво.
Мисијата ја истакна и важноста на политики за домување што промовираат интегриран пристап, земајќи ги предвид „силните врски меѓу образованието, вработувањето, домувањето и здравството“. „Тоа исто така ќе помогне да се спречат исклучувањето и сегрегацијата“, се нагласува во пораката.
Постојаната набљудувачка мисија инсистираше и на потребата од „обновена меѓународна солидарност“ преку меѓународна соработка, трансфер на технологии, градење капацитети и соодветно финансирање, особено за најмалку развиените земји што се соочуваат со брза урбанизација.
Урбаниот развој не се мери само според висината на зградите
На крајот, делегацијата на Светиот Престол нагласи дека „урбаниот развој не може да се мери само според висината на зградите или силата на економијата, туку пред сè според способноста да му овозможи на секој човек да напредува преку целосно учество во општеството и придонесување за општото добро“.
Секој град, се потсетува во пораката, е заедница на луѓе, а секој човек е обдарен со достоинство дадено од Бога.
„Затоа вистинската мерка за одржлив град се гледа во тоа како се однесува кон сите свои членови и, следствено, во неговата способност да се справи со различните облици на сиромаштија, постојаните нееднаквости и деградацијата на животната средина“, се истакнува во соопштението.
Пораката на Светиот Престол е јасна: градовите не треба да бидат само простори на економски раст, туку места каде што секој човек, особено најранливиот, може да биде виден, заштитен и достоинствено вклучен во заедничкиот живот.
Ватикан њуз/к.мк
